İsrail’in 28 Şubat tarihinde ABD’nin desteğiyle gerçekleştirdiği saldırılar, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı gemi trafiğine kapatma kararı almasına yol açtı.
Boğazın kapanması, akaryakıt ticaretine önemli bir darbe vurdu. Çeşitli Körfez ülkeleri ve çevre bölgedeki ülkeler, enerji altyapılarında revizyon yapma gereği hissetti.
ABD Başkanı, uluslararası bir koalisyon oluşturma amacıyla Hürmüz Boğazı’nın güvenliğini sağlamakla ilgili görüşmelere devam ederken, Avrupa’dan gelen tepkilerin genelde olumsuz olduğu gözlemleniyor.
AVRUPA ÜLKELERİNDEN “KATILMIYORUZ” İFADESİ
Almanya, İspanya ve İtalya, askeri operasyona katılmayacaklarını ve gemi göndermeyeceklerini resmi olarak duyurdu.
Almanya Başbakanı, deniz yollarının askeri olarak korunmasına gerek olmadığını belirtti. Almanya Dışişleri Bakanı, ülkesinin uluslararası askeri operasyonlara katılmayacağını ifade etti. İspanya Savunma Bakanı, Hürmüz Boğazı’na hiçbir gemi göndermeyeceklerini açıkladı. İtalya Dışişleri Bakanı da Avrupa ülkelerinin bölgedeki askeri operasyonlarda yer alma niyetinin bulunmadığını söyledi.
AB’DEN ALTERNATİF ÇÖZÜM TEKLİFİ
Avrupa Birliği Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi, Hürmüz Boğazı’nın açık kalması için benzer bir diplomatik çözüm önerdi. Bu, Karadeniz Tahıl Girişimi modeli üzerine kurulacak bir öneri olabilir. Ayrıca, bölgenin kapanmasının enerji tedarikinin yanı sıra gübre tedarikinde de ciddi sorunlar yaratabileceğine dikkat çekti.
İNGİLTERE VE FRANSA’DAN FARKLI YAKLAŞIM
İngiltere Başbakanı, Hürmüz Boğazı’nın açılmasının önemini vurgularken, İngiltere Enerji Bakanı, Boğaz’ın güvenliğini sağlamak için tüm seçeneklerin değerlendirileceğini açıkladı. Fransa Cumhurbaşkanı ise konteyner ve tanker gemilerine eşlik edecek barışçıl bir görev planladıklarını duyurdu. Fransa Dışişleri Bakanı da uluslararası bir misyon oluşturulabileceği yönünde ifadelerde bulundu.
İLGİSİZ KALAN VE İSTİŞAREDE BULUNAN ÜLKELER
Yunanistan Başbakan Yardımcısı, durumu Avrupa Birliği ülkeleriyle tartışacaklarını belirtirken, Avusturya, Macaristan, Çekya ve Slovakya ise konuyla ilgili net bir açıklama yapmadı. Bu devletler kendi gündemlerine önem vererek uluslararası diplomatik veya ekonomik adımları tercih ediyor.
ABD’İN KOALİSYON GÖRÜŞMELERİ
ABD Başkanı, Hürmüz Boğazı’nda gemi trafiğine ilişkin risklerle ilgili olarak 7 ülkeyle yaptığı görüşmeleri duyurdu ve Boğaz’dan geçen petrolün yaklaşık yüzde 90’ının güvenliğini sağlama hedefini belirtti. Trump, “Belki gelirler, belki gelmezler” ifadesiyle Avrupa ülkelerinin alacağı karara dikkat çekti.
HÜRMÜZ BOĞAZI’NIN STRATEJİK ÖNEMİ
İran, Umman ve Birleşik Arap Emirlikleri tarafından kontrol edilen Hürmüz Boğazı, küresel enerji ticaretinin yüzde 20’sinin geçtiği kritik bir deniz yolu olarak kabul
