ANKARA – BHA
Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO) ile Meteoroloji Genel Müdürlüğü (MGM) verilerinden derlenen bilgilere göre, iklim değişikliği sonucu meydana gelen aşırı hava olayları, yılın ilk ayında birçok ülkede etkisini gösterdi.
Yaz mevsimini yaşayan Avustralya’nın büyük bir bölümünde, tehlikeli yangınlara zemin hazırlayan hava koşullarının etkisiyle iki ardışık sıcak hava dalgası yaşandı. Ülkenin güneyindeki bir kasabada 26 Ocak’ta sıcaklık 49,5 dereceye ulaşarak rekor kırdı. Avustralya Meteoroloji Bürosu’na göre, farklı bölgelerde 45 derecenin üzerinde sıcaklıklar kaydedildi. Uzmanlar, ikinci sıcak hava dalgasının etkisinin küresel ısınma nedeniyle 1,6 derece arttığını bildirdi.
Yaz mevsimini geçiren bir diğer ülke olan Şili’de ise Biobio ve Nuble bölgelerinde meydana gelen orman yangınları, on binlerce kişinin evlerini terk etmesine, yüzlerce yapının hasar görmesine ve can kayıplarına yol açtı. Şiddetli rüzgar ile aşırı sıcakların etkisiyle 75 farklı noktada başlayan yangınlar, ülkede olağanüstü hale neden oldu. Benzer olaylar Arjantin’in güneyinde de yaşanırken, uzun süren kuraklık ve sert rüzgarlar, Patagonya’da yıkıcı yangınlara sebep oldu.
Aşırı soğuklar ve kış fırtınaları
Ocak ayının son haftasında Kuzey Amerika’yı etkisi altına alan yoğun kar fırtınası, ABD ve Kanada’nın birçok bölgesinde günlük yaşamı aksattı. Fırtına, can kayıplarına, yüz binlerce haneyi etkileyen elektrik kesintilerine ve pek çok uçuşun iptal edilmesine neden oldu.
Rusya’nın Kamçatka Yarımadası’nda ise aralık ayında kaydedilen 3,7 metrelik rekor kar yağışının ardından, ocak ayının ilk iki haftasında kar kalınlığı 2 metreyi aştı. Kamçatka Hidrometeoroloji Merkezine göre, bu seviyede kar yağışı en son 1970’li yıllarda görüldü.
Avrupa genelinde de Atlantik’ten Akdeniz’e uzanan bir bölgede ardışık fırtınalar etkili oldu. İrlanda ve Birleşik Krallık’tan başlayarak İber Yarımadası ve tüm Akdeniz havzasını etkisi altına alan şiddetli yağışlar ve fırtına, büyük çaplı sellere ve ulaşımda aksamalara yol açtı. Ulusal meteoroloji kurumları, en yüksek alarm seviyesi olan “hayati tehlike” kodlu uyarıları devreye soktu.
Şiddetli yağış ve sel felaketleri
Afganistan’ın kuzeyinde ve Pakistan, Hindistan ile Nepal’in batısında etkili olan yoğun yağışlar, sel ve çığ riskini artırdı. WMO, bu gelişmeler üzerine bölgedeki ülkeler için uyarı yayımladı.
Aşırı hava olayları, Endonezya ve Yeni Zelanda’da da can kayıplarına neden oldu. Endonezya’da 24 Ocak’ta meydana gelen şiddetli yağışlar sonucu oluşan heyelanda 50’den fazla kişi hayatını kaybetti. Yeni Zelanda’da ise Kuzey Adası’nı etkileyen bir dizi tropikal fırtına, rekor düzeyde yağışa yol açarak sel ve toprak kaymalarını beraberinde getirdi.
WMO’nun uyarı yaptığı bir diğer bölge olan Güneydoğu Afrika’da haftalarca süren sağanak yağışlar, nehirlerin ve barajların taşmasına neden oldu. Sel suları, yoğun nüfuslu yerleşim alanlarını etkiledi.
Felaketin merkezlerinden biri olan
