ANKARA – BHA
TÜİK’in açıkladığı son verilere göre, Ağustos ayında tüketici fiyat endeksi (TÜFE) aylık yüzde 1,84, yıllık ise yüzde 31,51 artış gösterdi. Eylül ayı için yapılacak kira artışında ise bu yıllık oran değil, TÜFE’nin on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı dikkate alınacak.
Kira artışında hangi oran dikkate alınıyor?
Kira sözleşmelerinin yenilendiği dönemlerde uygulanabilecek artış oranı, Türk Borçlar Kanunu’nun 344’üncü maddesi gereğince TÜFE’nin on iki aylık ortalamalarının değişim oranı esas alınarak belirleniyor.
Bu durumda, Eylül ayında sözleşmesini yenileyecek kiracılar için belirleyici gösterge, Ağustos ayı TÜFE verileri ile açıklanan 12 aylık ortalama değişim oranı olacak.
Kira artış oranı, mevcut kira bedeline eklenerek yeni kira tutarı hesaplanmaktadır. Taraflar, yasal üst sınırı aşmadıkları sürece daha düşük bir artış oranında da anlaşma sağlayabilirler.
Ağustosta kira artış oranı yüzde 31,90 olmuştu
Ağustos ayında kira sözleşmesini yenileyen kiracılar için geçerli olan azami artış oranı yüzde 31,90 olarak belirlenmişti.
Temmuz ayı TÜFE verileri, 12 aylık ortalamalara göre değişim oranının yüzde 31,90 olduğunu göstermekteydi. Bu oran, Ağustos ayında yenilenen kira sözleşmeleri için üst sınır olarak uygulanmıştı.
Yıl boyunca kira artış oranlarında genel olarak bir düşüş yaşandı. Ocak’ta yüzde 34,88, Şubat’ta yüzde 33,98, Mart’ta yüzde 33,39, Nisan’da yüzde 32,82, Mayıs’ta yüzde 32,43, Haziran’da yüzde 32,24 ve Temmuz’da yüzde 32,03 olarak kaydedilen oranlar, Ağustos ayında yüzde 31,90 seviyesine geriledi.
Kira nasıl hesaplanacak?
Kira artışında uygulanacak oran, mevcut kira bedeli üzerinden hesaplanmaktadır.
Örneğin, yüzde 31,90 oranı üzerinden hesaplama yapıldığında, 20 bin liralık mevcut kira için artış tutarı 6 bin 380 lira olurken, yeni kira bedeli 26 bin 380 lira olmaktadır. 30 bin liralık kira için ise artış tutarı 9 bin 570 lira, yeni kira bedeli ise 39 bin 570 lira olarak hesaplanmaktadır.
Bu hesaplamalar, Ağustos ayında geçerli olan yüzde 31,90 oranı üzerinden örnekler sunmaktadır. Eylül ayında uygulanacak yeni oran, Ağustos TÜFE verilerindeki 12 aylık ortalama değişim oranına göre belirlenecektir.
Yüzde 25’lik sınır uygulanmıyor
Konut kiralarında geçici olarak uygulanan yüzde 25’lik kira artış sınırı, 1 Temmuz 2024 itibarıyla sona ermiştir. Bu tarihten sonra yenilenen kira sözleşmelerinde artış, Türk Borçlar Kanunu’nun 344’üncü maddesi çerçevesinde TÜFE’nin on iki aylık ortalama değişim oranına göre tespit edilmektedir.
Açıklanan oran, “zorunlu zam” anlamını taşımamaktadır. Sadece yenilenen kira döneminde uygulanabilecek yasal üst sınırı ifade etmektedir ve taraflar bu sınırın altında bir artış için anlaşma sağlayabilmektedir.
Eylül ayında yeni oran uygulanacak
Ağustos enflasyon verilerinin açıklanması ile Eylül ayında kira sözleşmesini yenileyecek kiracılar açısından geçerli olacak yeni üst sınır da netleşmiş bulunmaktadır.
Bu durumda ev sahipleri ve kiracılar, yenilenen kira döneminde uygulanacak bedeli Ağustos ayı TÜFE’sinin on iki aylık ortalamalara göre değişim oranını göz önünde bulundurarak hesaplayabilecekler.
