ANKARA-BHA
Türkiye, son 55 yılın en sıcak temmuz ayını geride bıraktı. Uluslararası enerji düşünce kuruluşu Ember’in analizine göre, artan sıcaklıklarla birlikte klima kullanımı arttı ve bu durum elektrik tüketimini tarihi zirvelere çıkardı. 28 Temmuz tarihinde saatlik elektrik tüketimi 59 gigavatsaat ile tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaştı. Bu tüketimin yüzde 18’i yalnızca soğutma ihtiyacından kaynaklanıyor.
Her 1 derece için ek santral ihtiyacı
Analize göre, Türkiye’de sıcaklıktaki her bir derecelik artış, 0,77 gigavat ek elektrik üretim kapasitesi gerektiriyor. Bu da sıcaklığın 22 dereceden 32 dereceye yükselmesi halinde, artan talebi karşılamak için en az üç yeni santralin inşa edilmesi gerektiği anlamına geliyor.
Soğutma artık “lüks” değil, temel yük unsuru
Rapor, özellikle yaz aylarında öğle saatlerindeki elektrik talebinin yüzde 10’unun soğutma kaynaklı olduğunu vurguladı. Bu durum, soğutmanın artık bir lüks değil, şebeke üzerinde belirleyici bir yük unsuru haline geldiğini gösteriyor. Ani talep artışlarının elektrik hatları ve trafo merkezlerinde arıza riskini artırdığına da değinildi.
Güneş enerjisi öne çıkıyor
Ember’e göre, şebeke üzerindeki baskıyı hafifletmenin en doğal yolu güneş enerjisine yönelmektir. Zira güneşin en yüksek üretim saatleri, günün en sıcak saatleriyle örtüşmektedir. 2024 yazında güneş enerjisi, soğutma ihtiyacının en yoğun olduğu saatlerde elektrik talebinin yüzde 20’sinden fazlasını karşıladı.
Talep artışı sürecek
Türkiye’de yalnızca alan soğutmasına bağlı elektrik tüketiminin, 2023-2024 döneminde yüzde 19 artarak 10 teravatsaate ulaşması bekleniyor. Bu rakam, yaklaşık dört milyon elektrikli aracın yıllık şarj ihtiyacına denk geliyor. Mevcut eğilimin sürmesi halinde soğutma talebinin 2030’a kadar iki katına, 2035’e kadar ise 3,5 katına çıkması öngörülüyor.
Tüketim alışkanlıkları değişti
Küresel iklim değişikliğinin etkisiyle Türkiye’nin elektrik talebi alışkanlıkları da dönüşüm geçiriyor. 2008 yılına kadar en yüksek elektrik tüketimi kış aylarında görülüyorken, sonrasında bu zirve yaz aylarına kaydı. 2025 itibarıyla yaz ve kış arasındaki zirve tüketim farkı, 2008’e kıyasla 12 kat artmış durumda.
Elektrikli araç şarj altyapısı büyümeye devam ediyor
İçeriği Görüntüle
“Klima envanteri şart”
Ember Enerji Analisti, artan soğutma ihtiyacına dikkat çekerek klima kullanımına yönelik kapsamlı bir envanter çalışması yapılmasının gerekli olduğunu belirtti. Ayrıca enerji verimliliği politikalarının güçlendirilmesi ve şebeke esneklik çözümlerinin yaygınlaştırılması gerektiğini vurguladı.
