İSTANBUL-BHA
İstanbul Sanayi Odası (İSO), Türkiye’nin en büyük ikinci 500 sanayi kuruluşunu belirleyen 2024 raporunu kamuoyuna sundu. Listede genellikle KOBİ niteliğindeki firmaların bulunduğu gözlemlenirken, üretimden satışlar bir önceki yıla göre yüzde 41 artarak 1 trilyon 393 milyar TL’ye ulaştı. Ancak, enflasyondan arındırıldığında reel bazda binde 1 oranında bir düşüş yaşandı.
Listede öne çıkan firmalar
Bu yıl listenin zirvesine yerleşen İstanbul Asfalt Fabrikaları, 4 milyar 186 milyon TL üretimden satışla birinci sırada yer aldı. Bu firmayı Yılmaz Redüktör ve Boyteks Tekstil takip etti. Söz konusu üç şirket, geçen yıl sırasıyla 283., 412. ve 490. sırada bulunuyordu.
2024 yılı, İSO İkinci 500 firmaları açısından üretim artışına rağmen kârlılık açısından zorlu bir dönem oldu.
Faaliyet karı: %18,9 düşüşle 118 milyar TL
Faaliyet kârlılığı: %12,6’dan %7,3’e düştü
Vergi öncesi kar-zarar toplamı: %63,8 azalışla 34 milyar TL
Satış kârlılığı: %8,2’den %2,1’e geriledi
Enflasyon muhasebesi sonucu oluşan 20,6 milyar TL’lik zarar, bu düşüşte önemli bir etken oldu.
Borçlarda yavaşlama, maliyetlerde artış
Finansman giderleri %45,4 artarak 95 milyar TL’ye yükseldi.
Toplam borç artışı, önceki yıl %76,7 iken 2024’te %32,2’ye geriledi.
Öz kaynakların aktif içindeki payı %55,2’ye ulaştı.
İhracat performansı yüksek
İSO İkinci 500’ün toplam ihracatı 2024’te %6,2 artarak 15,9 milyar dolar oldu. Bu oran, İSO 500’ün üzerinde gerçekleşti. Tekstil ve giyim sektöründeki güçlü dış satışlar bu artışta önemli rol oynadı.
Zarar eden firma sayısı rekor seviyede
Vergi öncesi zarar eden firma sayısı 159’a çıkarak 1997 yılından bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. Faiz, amortisman ve vergi öncesi zararda da rekor seviyeler görüldü.
Katma değerde teknoloji vurgusu
Düşük teknolojili sanayi: %41 (3,6 puan düşüş)
Orta-yüksek teknolojili sanayi: %28 (2,3 puan artış)
Yüksek teknoloji: %3,3
İlk kez orta-yüksek ve yüksek teknoloji sektörlerinin toplam payı %30’u aştı.
İstihdam ve maaşlar artış gösterdi
Toplam istihdam: 291 bin kişi, %2,2 artış
Maaş ve ücretlerdeki artış: %90,9
AR-GE yapan firma sayısı: 238 (rekor düzey)
AR-GE harcamaları: %120 artışla 8,6 milyar TL
Halka açılma trendi artışta
İSO İkinci 500’de halka açık firma sayısı 39’a yükselerek rekor kırdı. Yabancı sermayeli firma sayısı ise 67 düzelti.
Sanayinin odağı Anadolu’ya kayıyor
135 şirketle İstanbul yine ilk sırada yer alırken, Ege Bölgesi Sanayi Odası (38
