ANKARA-BHA
ABD, Suudi Arabistan’a 3,5 milyar dolarlık füze satışına ön onay verdi.
ABD’de yapılan bir uydu radar araştırması, ülkenin en büyük 28 kentinde yer seviyesinin belirgin bir şekilde düştüğünü ortaya koydu. 2015-2021 yılları arasında yapılan incelemeler, bu şehirlerin en az yüzde 20’sinin çöktüğünü ve 28 şehirden 25’inde bu oranın yüzde 65’in üzerinde olduğunu gösterdi. Yaklaşık 34 milyon insanın yaşadığı bu şehirlerdeki çökme, kentleşme, kuraklık ve deniz seviyesindeki yükselme gibi faktörlerden kaynaklanıyor.
Uzmanlar, bu durumun altyapı güvenliği ve sel riski açısından ciddi tehditler oluşturabileceğini belirtiyor. Araştırmada en fazla etkilenen şehirler arasında New York, Houston ve Chicago bulunuyor. Virginia Tech Üniversitesi’nden jeofizikçi Leonard Ohenhen’in liderlik ettiği ekip, yüzeyin yüzde 98’inden fazlası çöken şehirler arasında Chicago, Dallas, Columbus, Detroit, Fort Worth, Denver, New York, Indianapolis, Houston ve Charlotte’ın yer aldığını açıkladı.
Houston, yılda 5 milimetreden fazla çökme oranıyla en fazla etkilenen şehir olarak öne çıkıyor. Şehrin yüzde 40’ından fazlasında bu hızın aşıldığı ve yüzde 12’sinde ise yılda 10 milimetreden fazla çökme yaşandığı belirtildi. Bu çökme, yeraltı suyu aşırı kullanımı ve petrol ile gaz çıkarımı gibi etkenlerle ilişkilendiriliyor.
Araştırma, 29 binin üzerinde binanın yüksek riskli bölgelerde bulunduğunu ortaya koydu. Uzmanlar, yer seviyesindeki bu düşüşlerin genellikle sessiz bir şekilde ilerlediğini ve altyapı hasarlarının yalnızca kritik bir seviyeye ulaşıldığında fark edilebildiğini ifade ediyor.
Virginia Tech Üniversitesi’nden jeofizikçi Manoochehr Shirzaei, “Bu tür riskler hızlı büyüyen şehirlerde daha bariz hale geliyor. Altyapı zamanla sessizce zarar görebilir ve sonuçları ancak büyük hasarlarla kendini gösterir,” dedi.
Çözüm önerileri, her şehrin büyüklüğüne, jeolojik yapısına ve karşılaştığı risklere bağlı olarak değişiyor. Deniz seviyesinin yükseldiği kıyı kentlerinde tuzlu su istilasına karşı önlemler ve fırtına dalgalarına dayanıklı altyapılar önerilirken, sel riski altında bulunan New Orleans gibi bölgelerde arazinin yükseltilmesi veya drenaj sistemlerinin güçlendirilmesi gerektiği vurgulanıyor.
Söz konusu çalışma, Nature Cities dergisinde yayımlandı.
