KARS-BHA
Kars’ta yüzyıllardır süregelen geleneksel yün yıkama ve çırpma aktivitesi, havaların ısınmasıyla birlikte yeniden başladı. Baharın gelişiyle, özellikle kırsal bölgelerde yaşayan kadınlar, çeyizlerin vazgeçilmezi olan yün döşek, yorgan ve yastıklar için yoğun bir çabaya girişti.
Kadınlar, anne ve büyükannelerinden öğrendikleri yöntemlerle yünleri büyük bir titizlikle işliyor. Elyaf, pamuk ya da fabrikasyon ürünlerin yaygın olduğu günümüzde, Karslı kadınlar, doğal ve sağlıklı olduğu inancıyla hala geleneksel yöntemlerle hazırladıkları yün ürünlerini evlerinde tercih ediyor.
Üç günlük temizleme süreci
Yün hazırlık süreci, öncelikle yünün yıkanmasıyla başlıyor. Koyunlardan kırkılan yünler, deterjanlı su ile üç gün boyunca her gün yeniden yıkanarak tozdan ve kirden arındırılıyor. Bu aşama, yünün yumuşaklığı ve hijyenini sağlamak açısından büyük bir öneme sahip. Yıkanan yünler, daha sonra güneşli alanlarda kurutulmakta. Kars’ın güneşli ilkbahar günleri, bu doğal kurutma sürecine önemli bir katkı sunuyor.
Çırpma işlemi saatler sürmekte
Kuruyan yünler, yere serilen büyük brandalar üzerinde kadınlar tarafından çırpılıyor. Bu işlem, yünün kabarmasını ve liflerinin ayrılmasını sağlıyor. Çırpma işlemi, saatler sürebiliyor ve bu süreçte kadınlar, hem işlerini kolaylaştırmakta hem de geleneksel sohbetlerle kültürel bağlarını güçlendirmekte.
El emeği göz nuru ürünler
Tüm bu işlemler tamamlandıktan sonra yünler, nevresim ve yastık kılıflarına doldurularak yorgan, döşek ve yastık haline getiriliyor. Ortaya çıkan ürünler, sadece ev kullanımında değil, aynı zamanda gelin çeyizlerinde de önemli bir yer kaplıyor. El emeğiyle hazırlanan bu ürünler, dayanıklılığı, sıcak tutma özelliği ve sağlıklı yapısıyla tercih edilmeye devam ediyor.
Karslı kadınların bu geleneksel çalışmaları, hem kültürel mirasın yaşatılmasına hem de doğal yaşamın korunmasına katkı sağlıyor. Modernleşmeye rağmen unutulmayan bu yüzyıllık gelenek, kadın dayanışmasıyla her yıl yeniden hayat buluyor.
