HATAY-BHA
Küresel ısınmanın etkileri sonucunda yükselen deniz seviyesi, yeşil deniz kaplumbağalarının üreme bölgelerini tehdit ediyor. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi ve Aydın Adnan Menderes Üniversitesi’nden araştırmacıların gerçekleştirdiği çalışma, Samandağ Sahili’ndeki üreme alanlarının iklim değişikliği nedeni ile büyük ölçüde kaybolabileceğini ortaya koydu.
Uluslararası Doğayı Koruma Birliği (IUCN) Kırmızı Listesi’nde yeşil deniz kaplumbağaları dünya genelinde “tehdit altında” olarak sınıflandırılmakta, Akdeniz popülasyonu ise “tehdide yakın” (NT) statüsündedir. Türkiye’nin Akdeniz kıyılarında, özellikle Hatay Samandağ Sahili, yeşil deniz kaplumbağalarının en önemli üreme alanlarından biri olarak bilinmektedir. Ancak, bilim insanlarının yürüttüğü son araştırma, bu bölgelerin deniz seviyesi yükselmesi sebebiyle büyük tehdit altında olduğunu göstermektedir.
Araştırmada yapılan simülasyonlar, 2100 yılına kadar deniz seviyesinin 0,48 metre, 0,63 metre ve 1,2 metre yükselmesi durumunda, Samandağ Plajı’ndaki kullanılabilir üreme alanlarının sırasıyla ortalama yüzde 9,7, yüzde 13,1 ve yüzde 31,8 oranında kaybolacağı tahmin edilmiştir. Bu kayıplar, kıyı hattında önemli habitat daralmalarına ve üreme yoğunluğunun artmasıyla yeni risklere sebep olabilir.
Risk altındaki bölgeler ve etkileri
Özellikle düşük kıyı yüksekliğine sahip Çevlik alt bölgesinin, yüzde 45’e kadar habitat kaybı ile en büyük risk altında olduğu vurgulanmıştır. Bu bölge, deniz ile kara arasındaki eğimin düşük olması nedeniyle taşkın ve erozyona daha eğilimli hale gelmiştir.
Samandağ kumsalının 14 kilometre uzunluğa sahip olduğunu belirten bir uzman, bu alanın yeşil deniz kaplumbağaları için kritik bir üreme bölgesi olduğunu ifade etti. Araştırma çerçevesinde, 2100 yılına kadar meydana gelebilecek deniz seviyesi yükselme senaryoları, üreme alanlarında büyük kayıplara işaret etmektedir.
İklim değişikliği ve çevresel etkiler
Uzman, iklim değişikliği ile birlikte, sadece deniz seviyesinin yükselmesinin değil, ayrıca şiddetli fırtınalar ve erozyon gibi çevresel etkilerin de önemli riskler oluşturduğunu belirtti. Bu tür değişimlerin, deniz kaplumbağalarının üreme habitatlarını kaybetmelerine yol açabileceği ifade edildi.
Araştırmacılar, deniz seviyesinin yükselmesiyle birlikte kumsallarda daralma yaşanacağının altını çizdi. Bu durum, deniz kaplumbağalarının üreme alanlarının azalmasına ve yoğunluğun artmasına neden olabilir. Uzman ayrıca, “Bir kaplumbağanın kendisinden önce yapılmış olan yuvanın yumurtalarına zarar verme riski ve yırtıcı hayvanların (çakal, tilki gibi) bölgeye çekilmesi gibi sorunlar meydana gelebilir” dedi.
Geleceğe yönelik koruma stratejileri
Araştırmanın esas hedeflerinden biri, hangi alanların korunabileceği ve hangi alanların kaybolduğuna dair veri toplayarak, gelecekteki koruma
