Gine-Bissau’nun başkenti Bissau’da, Devlet Başkanlığı Sarayı, Seçim Komisyonu binası ve İçişleri Bakanlığı çevresinde yoğun çatışmalar meydana geldi. Olaylar sırasında askerler, devlet televizyonuna çıkarak yönetimi devraldıklarını açıkladı.
Açıklamada, ülkede “düzeni yeniden tesis etmek” amacıyla oluşturulan Yüksek Askeri Komuta adındaki geçici yönetim organının, ikinci bir duyuruya kadar ülkeyi yöneteceği bildirildi.
EMBALO’NUN GÖREVDEN ALINDIĞI DUYURULDU
Askeri Komuta Sözcüsü Dinis N’Tchama, gerçekleştirilen darbenin, “ülkenin istikrarını hedef alan planların ortaya çıkarılmasına” karşı bir önlem olarak yapıldığını ifade etti.
Ordu, Devlet Başkanı Umaro Sissoco Embalo’nun görevden alındığını, seçim sürecinin askıya alındığını, ülke sınırlarının kapatıldığını ve sokağa çıkma yasağı ilan edildiğini duyurdu.
Pazar günü gerçekleşen seçimlerde, mevcut Cumhurbaşkanı Embalo ile rakibi Fernando Dias arasında bir yarış olmuş, her iki aday da zafer ilan etmişti.
Dias’ın destekçisi eski Başbakan Domingos Simoes Pereira, Embalo’yu seçimleri kaybetmesinin ardından “olağanüstü hal ilan edebilmek için sahte bir darbe girişimi planlamakla” suçlamıştı.
Aralık 2023 tarihinde de ülkede saatler süren silahlı çatışmalar yaşanmış, hükümet olayı darbe girişimi olarak nitelendirmiş ve Embalo parlamentoyu feshetmişti.
Gine-Bissau o günden bu yana yasama organı olmadan yönetiliyordu.
BAĞIMSIZLIKTAN BU YANA 9 DARBE GÖRDÜ
Senegal ve Gine arasında yer alan Gine-Bissau, 1974’te Portekiz’den bağımsızlığını kazandığından bu yana en az 9 darbe ve darbe girişimi yaşamıştır. Bu durum, ülkenin bölgedeki en istikrarsız devletlerden biri olarak görülmesine neden olmaktadır.
Gine-Bissau Devlet Başkanı Embalo, 21 Mart 2023 tarihinde Türkiye’yi ziyaret etti.
Ziyaret sırasında Embalo, Cumhurbaşkanlığı Dolmabahçe Çalışma Ofisi’nde resmi bir karşılamaya tabi tutuldu. Daha sonra Cumhurbaşkanı Erdoğan ile bir araya geldi.
Erdoğan, görüşmede, Türkiye ve Gine-Bissau arasındaki ticaretin artırılması için çabalarını sürdürdüklerini ifade etti ve Türkiye’nin Afrika ile ilişkilerinin son yıllarda kaydettiği ilerlemenin memnuniyet verici olduğunu belirtti.
Afrika kıtası 2023 yılında Nijerya, Zimbabve, Liberya, Madagaskar, Sierra Leone ve Kongo Demokratik Cumhuriyeti gibi ülkelerde başkanlık seçimleri yaptı. Gabon’da seçim sonrası bir darbe gerçekleşirken, Nijer’de ise ordu, 26 Temmuz 2023’te Cumhurbaşkanı Muhammed Bazum’a darbe yaparak yönetimi ele geçirdi.
Askeri darbelerin ardından, Fransa’ya karşı atılan adımlarda önde gelen ülkeler arasında Nijer, Mali ve Burkina Faso yer aldı.
Mali ve Burkina Faso, Fransızca’yı resmi dil olmaktan çıkardı. Bu değişiklikle birlikte ülkelerinde konuşulan yerel diller, resmi dil statüsü aldı. Bu durum, Fransa’nın Afrika’daki hakimiyetine karşı atılan bir adım olarak değerlendirildi.
Türkiye ise Afrika ile olan ilişkilerini her geçen gün güçlendiriyor. Afrika’nın genç nüfusu ve zengin kaynakları, küresel sistemde stratejik bir konum sağlamasına yardımcı olmaktadır
