ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a karşı başlattığı askeri operasyonların ardından 8. hafta geride kaldı…
İran, bu saldırılara yanıt olarak misillemelerde bulunarak Hürmüz Boğazı’nı kapatmasının dünya ekonomisine etkileri ise büyük oldu.
HÜRMÜZ’DE YENİDEN ARTIŞ GÖSTEREN GERİLİM
ABD Başkanı’nın, taraflar arasında bir anlaşma sağlanana kadar deniz ablukasının sürdürüleceğini belirtmesi, bölgedeki gerilimleri yeniden artırdı.
İran Devrim Muhafızları Ordusu, ABD’nin İran gemilerine ve limanlarına uyguladığı ablukayı ateşkes ihlali olarak tanımlarken, Hürmüz Boğazı’nın kapalı tutulacağını açıkladı.
ENERJİ FİYATLARINDA YÜKSELİŞ DEVAM EDİYOR
Küresel petrol arzının yaklaşık yüzde 20’sinin geçiş yaptığı Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmeler, arz kesintisi endişelerini artırarak 20 Nisan’dan itibaren fiyatların yükselmesine neden oldu.
Hafta boyunca, ateşkesin uzayabileceğine dair sinyaller bazı fiyatlarda düşüş sağlasa da ABD’nin, ateşkes gerçekleşmediği taktirde Hürmüz’deki İran savunma unsurlarına yönelik harekete geçebileceği yönündeki haberler gelişmeyi sınırladı.
ABLUKA AÇIKLAMASI FİYATLARI YUKARI ÇEKİYOR
ABD Savunma Bakanı’nın, İran limanlarına yönelik ablukasının “gerektiği sürece devam edeceği” yönündeki açıklaması, Washington ile Tahran arasındaki gerilimin artacağı endişelerini artırarak fiyatları yukarı yönlü destekledi.
Öte yandan, savaşın başlamasıyla birlikte Hürmüz Boğazı’nın kapatılması, küresel enerji akışında önemli bir kriz yaratmış, bu durum petrol fiyatlarının savaş öncesine göre yüzde 65 oranında artış göstermesine neden olmuştu. 8 Nisan’da sağlanan ateşkes sonrası, Pakistan arabuluculuğunda yapılan görüşmelerin sonuçsuz kalmasıyla ABD, 13 Nisan’da deniz ablukası kararı alarak İran bağlantılı gemilere müdahalede bulunmuştu.
TAHRAN YÖNETİMİ, GEÇİŞLERİ YENİDEN KAPATMIŞTI
Tahran yönetimi, 17 Nisan’da Boğaz’ın ateşkes süresince belirli şartlarla açık tutulacağını ancak ABD’nin ablukayı sürdürmesi nedeniyle geçişlere yeniden kısıtlama getirdiğini bildirmişti.
Bu süreçte ABD, Umman Denizi ve Hint Okyanusu’nda bazı İran gemilerine el koyarken, Iran da Hürmüz Boğazı yakınlarında İsrail bağlantılı olduğu iddia edilen gemilere müdahale etti.
Artan gerilimle birlikte Brent petrolün varil fiyatı 20-25 Nisan haftasında 107,48 dolara yükselirken, 20 Nisan’da haftalık bazda yüzde 16,5 artışla 105,33 dolardan kapandı. WTI ise yüzde 12,5 artarak 94,4 dolardan haftayı tamamladı.
Saldırılardan önce yaklaşık 70 dolar seviyesinde bulunan Brent petrol, mevcut seviyeleriyle birlikte yüzde 45 oranında artış yaşamışken, WTI da aynı süreçte yaklaşık yüzde 40 değer kazandı.
AVRUPA DOĞALGAZ PİYASASINDA DA ARTIŞ GÖRÜLDÜ
Avrupa doğalgaz pazarında da benzer bir yükseliş gözlemlendi. Hürmüz Boğazı’na ilişkin artan risklerle birlikte fiyatlar
