İran’da 28 Aralık tarihinde hayat pahalılığına tepki olarak başlayan ve hükümet aleyhine dönüşen protesto gösterileri devam ediyor.
Devrik İran Şahı Muhammed Rıza Pehlevi’nin oğlu ve sürgündeki muhalif lider Rıza Pehlevi, “Jerusalem Post” gazetesine verdiği röportajda İran halkının, Aralık 2025’in sonları ve Ocak 2026’nın başlarında, daha önceki eylemlerine nazaran daha cesur bir şekilde sokaklara çıktığını ifade etti.
ULUSLARARASI YARDIM TALEP ETTİ
Devrik İran Şahı’nın oğlu, Tahran yönetiminin tarih boyunca gördüğü en zayıf dönemini yaşadığını ve halkın ekonomik sorunların yanı sıra rejimi daha geniş bir çerçevede eleştirdiğini öne sürdü. 8-9 Ocak tarihlerinde milyonlarca kişinin sokakları doldurduğunu belirtti.
Pehlevi, İran hükümetinin eylemlerine karşı şiddet kullanarak tepki verdiğini vurgulayarak, “Şimdi uluslararası toplumun bu duruma müdahale etme zamanı.” dedi.
İran toplumunun geleceği hakkında karar vermesi gerektiğini savunan Pehlevi, global ölçekte bu durumun her ülke için stratejik bir çıkar sağlamakla kalmayıp, aynı zamanda İran halkının rejimi devirmek için yürüttüğü mücadelenin önemine dikkat çekti.
“7 EKİM’DEN 29 KAT DAHA FAZLA İNSAN HAYATINI KAYBETTİ”
Devrik İran Şahı’nın oğlu, İran halkının sadece insani ihtiyaçları değil, stratejik gereksinimleri için de uluslararası yardıma ihtiyaç duyduğunu belirtirken, bu stratejik ihtiyaçların detaylarına değinmedi.
Rejimin iletişimini kestiğini ve hayatta kalmak adına Devrim Muhafızları’nın baskı mekanizmasına güvendiğini öne süren Pehlevi, “Düşünün, gösterilerde 7 Ekim’den 29 kat, 11 Eylül’den 11 kat daha fazla insan hayatını kaybetti.” şeklinde ifadeler kullandı.
Pehlevi, uluslararası koşulların daha önceki protestolar döneminden farklı olduğunu, eski ABD Başkanları Barack Obama ve Joe Biden’ın İran’daki protestocuları terk ettiğini, buna karşın günümüzde ABD Başkanı Donald Trump’ın verdiği destek mesajlarının protestocuları cesaretlendirdiğini aktardı.
İRAN’DAKİ HÜKÜMET KARŞITI PROTESTOLAR
İran’da 28 Aralık 2025’te, yerel para biriminin döviz karşısında hızla değer kaybetmesi ve ekonomik sıkıntıların derinleşmesiyle birlikte Tahran Büyük Çarşı’sında esnaf önderliğinde başlayan gösteriler, kısa süre içinde ülke genelinde yayıldı.
Başkent Tahran’da 8 Ocak’ta şiddetlenen eylemler sonrasında, hükümet internet erişimini kesme kararı aldı. Gösterilerin sona ermesinin ardından ise, son günlerde internet kısmen ve sınırlı bir biçimde yeniden erişime açıldı.
İran Şehit ve Gaziler Vakfı’nın Adli Tıp Kurumuna dayandırdığı 21 Ocak tarihli açıklamada, gösteriler esnasında güvenlik güçleri ve siviller de dahil olmak üzere 3 bin 117 kişinin hayatını kaybettiği ifade edildi.
ABD merkezli İran İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA) ise gösterilere katılanlar arasında 6 bin 126 kişinin öldüğünü ve 41 bin 880 kişinin gözaltına alındığını bildirmiştir.
