2 Nisan’da Washington’un birçok ticaret ortağından ithal edilen ürünlere en az yüzde 10 ek vergi uygulayacağı açıklaması, küresel ticaret savaşlarının derinleşeceği endişelerini artırdı. Bu durum, petrol piyasalarında da aşağı yönlü bir baskı oluşturdu. Aynı hafta Brent petrolün varil fiyatı, yüzde 9,1 azalarak 65,74 dolara düştü ve Ağustos 2021’den bu yana en düşük haftalık kapanışı gerçekleştirdi. Batı Teksas türü (WTI) ham petrol de yüzde 9,8 gerileyerek 62,10 dolara indi.
Bu yeni tarifelere karşılık olarak Çin’in verdiği yanıtlar sonrasında, 9 Nisan’da Brent petrol fiyatı 58,22 dolara kadar düşerek Şubat 2021’den bu yana en düşük seviyeyi gördü. Fakat ABD yönetiminin bazı ülkeler için ek vergileri 90 gün süreyle askıya alacağını açıklamasının ardından, Brent petrolün varil fiyatı yüzde 6,7 artışla 65,47 dolara yükseldi. Yine de haftayı yüzde 2,2 kayıpla 64,26 dolardan kapadı.
Böylece, 2 Nisan’dan itibaren Brent petrol, yaklaşık dört yıl aradan sonra ilk kez haftayı 65 doların altında kapatma durumu yaşadı. WTI ham petrolün varil fiyatı da yüzde 1,8 azalarak 60,97 dolara düştü.
ABD’nin İran’a yönelik yaptırımlarını kararlı bir şekilde uygulayacağına dair açıklamalar ve artan arz endişeleriyle, Brent petrol bir sonraki hafta yüzde 4,2 artış göstermiş ve 66,96 dolara yükselmiştir. Ancak 21 Nisan haftasında, İran ile yapılan müzakerelerin olumlu yönde ilerlediği ve ABD-Çin ticaret geriliminin küresel talebi baskılayacağı kaygılarıyla Brent petrol fiyatı yüzde 1,6 azalarak 65,87 dolara düşmüştür. Aynı dönemde WTI ham petrol de yüzde 1,2 değer kaybederek 62,93 dolara gerilemiştir.
Sonuç olarak, 2 Nisan’dan itibaren Brent petrol yüzde 10,5 düşerek 7,8 dolar, WTI ham petrol ise yüzde 10,7 gerileyerek 7,6 dolar değer kaybetmiştir.
FİYAT DÜŞÜŞÜ, TÜRKİYE İÇİN FIRSAT OLABİLİR
Viyana Enerji Araştırmaları Enstitüsü Başkanı, petrol fiyatlarındaki düşüşün Türkiye gibi net enerji ithalatçısı ülkeler için ciddi fırsatlar sunduğuna dikkat çekti:
Petrol fiyatlarındaki azalma, Türkiye’nin enerji faturasında bir düşüş sağlayabilir. Ancak Trump’ın uyguladığı tarife politikaları nedeniyle ortaya çıkabilecek küresel ekonomik yavaşlama, Türkiye’nin büyüme beklentilerini olumsuz etkileyebilir.
Uzman, ABD-Çin ticaret savaşlarının küresel ekonomi için yeni bir düzenin belirtisi olduğuna ve Türkiye’nin şu an için “görece güvende” bulunduğuna dikkat çekti. Uzun vadede ise bölgesel ekonomik işbirliklerinin ön plana çıkacağını, Avrasya’da yeni serbest ticaret bölgelerinin kurulmasının, dolardan uzaklaşma eğilimlerinin ve yerel para birimlerinin gelişmesinin gündeme gelebileceğini ifade etti.
DOLARIN ZAYIFLAMASI VE KÜRESEL MALİYETLER
Uluslararası veri analitik şirketi Kpler’in Kıdemli Petrol Uzmanı, petrol fiyatlarındaki düşüşün küresel büyüme beklentilerindeki yavaşlama ile ilişkili olduğunu belirtti:
ABD için büyüme tahminimizi yüzde 2’den yüzde 0,8’e düşürdük. Bu nedenle Brent petrol için 12 aylık fiyat tahminimizi varil başına 71 dolardan 66 dolara güncelledik.
Uzman, Türkiye’nin yılbaşından itibaren
