ABD ve İsrail’in İran’a yönelik ortak stratejileri, İran’ın karşı tedbirleri, Hürmüz Boğazı’nda tırmanan gerginlik ve bölgesel çatışmanın yayılma riski, yeni bir ateşkes ve müzakere sürecine zemin hazırladı.
Bu gelişmeler, kalıcı istikrar arayışlarının hız kazanmasına neden oldu.
Birçok ülke, İsrail ile normalleşmeyi bölgesel güvenlik yapısının önemli bir parçası olarak değerlendirmeye başladı.
ABD yönetimi, eski başkan Donald Trump’ın ilk dönemindeki başarıları ışığında İbrahim Anlaşmaları’nı genişletmeyi temel hedef haline getirdi.
Bu kapsamda, Körfez ülkeleri ve bölgedeki diğer devletlerle yoğun diplomatik ilişkiler gerçekleştirildi.
İRAN’LA ANLAŞMAYI, İBRAHİM ANLAŞMALARI’NA KATILIMA BAĞLADI
Trump, İran ile yürütülen müzakerelere dair önemli bir açıklama yaptı.
Trump, Orta Doğu’da savaşın sona ermesi ve İran’la müzakere sürecini, bölge ülkelerinin İsrail’le normalleşmesini öngören İbrahim Anlaşmaları’na katılım şartına bağladı.
Trump yaptığı açıklamada, İbrahim Anlaşmaları sürecinin Suudi Arabistan ve Katar’ın acilen imza atmasıyla başlaması gerektiğini ifade etti.
“SUUDİ ARABİSTAN VE KATAR DERHAL İMZALAMALI”
Trump bu açıklamasında, şu ifadeleri kullandı:
“İbrahim Anlaşmaları süreci, Suudi Arabistan ve Katar’ın derhal imzalamasıyla başlamalı ve diğer herkes bunu takip etmelidir.”
Trump, bölgedeki diğer ülkelerin de bu sürece katılması gerektiğini vurgulayarak, aksi takdirde İran’la yürütülen anlaşmanın bir parçası olmaları gerektiğini savundu.
Trump, “Eğer takip etmezlerse, kötü niyet göstergesi olacağından bu anlaşmanın bir parçası olmamalıdırlar.” dedi.
İRAN ANLAŞMASINA İSRAİL ŞARTI
Trump’ın açıklaması, İran ile müzakere sürecinin yalnızca nükleer program, Hürmüz Boğazı ve bölgesel ateşkes gibi konularla sınırlı kalmayacağını gözler önüne serdi.
ABD Başkanı’nın mesajı, “Bölge ülkeleri İsrail’le normalleşme sürecine katılmazsa İran’la anlaşma ilerlemez.” anlamında bir uyarı olarak değerlendirildi.
Daha önce Trump’ın Suudi Arabistan, BAE, Katar, Pakistan, Türkiye, Mısır, Ürdün ve Bahreyn liderleriyle yaptığı görüşmelerde de İran savaşı sonrası İsrail’le normalleşmenin gündeme geldiği bilgisi verilmişti.
TÜRKİYE DE ÖNCEKİ GÖRÜŞMEDE YER ALMIŞTI
Trump’ın önceki görüşmesinde, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın da aralarında bulunduğu bölge liderleriyle İran’la ortaya çıkan anlaşma taslağını ele aldığı aktarılmıştı.
ABD Başkanı’nın şu an İbrahim Anlaşmaları’nı İran mutabakatı için fiili şart haline getiren çıkışı, Türkiye dahil bölge ülkeleri açısından yeni bir diplomatik baskı unsuru olarak öne çıktı.
İBRAHİM ANLAŞMALARI NE DEMEK?
İbrahim Anlaşmaları, İsrail ile bazı Arap ülkeleri arasında ilişkileri tamamen normalleştirmek, diplomatik bağlar kurmak ve bölgesel iş birliğini artır
